آمازون بزرگ‌ترین تعدیل نیروی کار از زمان کرونا را آغاز می‌کند

در زمان همه گیری کرونا، آمازون ۲۷ هزار موقعیت شغلی را حذف کرد و اکنون در آستانه حذف بیش از ۱۴ هزار موقعیت شغلی دیگر است. این تعدیل نیرو شامل ۱۰ درصد کارکنان غیر عملیاتی می‌شود و حاصل سرمایه گذاری روی هوش مصنوعی، کاهش بوروکراسی و سیاست‌های بازگشت به دفتر است. تعدیل نیرو از روز سه شنبه ۲۸ اکتبر ۲۰۲۵ آغاز خواهد شد که نشان می‌دهد تا چه اندازه مدیران ارشد آمازون به تعدیل ساختار داخلی شرکت اصرار دارند.

بر اساس گزارش منابع آگاه، تعدیل نیرو در بخش‌های منابع انسانی، عملیاتی، دستگاه‌ها، خدمات مصرف کننده و حتی سرویس‌های ابری آمازون (AWS) صورت می‌گیرد. با این وجود آمازون با بیش از ۱.۵۵ میلیون کارمند هنوز هم یکی از بزرگ‌ترین کارفرماها در سراسر جهان است؛ اما فشارهای اقتصادی، تغییر الگوهای مصرف و سرمایه گذاری سنگین در حوزه هوش مصنوعی باعث شده تا شرکت بازنگری عمیقی در حوزه ساختار هزینه‌های داخلی انجام دهد.

اندی جاسی (Andy Jassy)، مدیر عامل آمازون، در ماه‌های اخیر بارها تاکید کرده است که بروکراسی اضافی در آمازون باید کاهش پیدا کند و فرآیندهای سازمانی باید ساده سازی شوند. یکی از اقدامات موثر در این زمینه راه اندازی یک خط ناشناس برای شکایت از ناکارآمدی‌ها بوده است که تاکنون بیش از ۱۵۰۰ گزارش را جمع آوری کرده و منجر به تغییر ۴۵۰ فرآیند داخلی شده است. همچنین، جاسی اعلام کرده است که استفاده گسترده از هوش مصنوعی برای خودکارسازی وظایف تکراری و روتین می‌تواند تعداد زیادی از شغل‌ها را کاهش دهد.

تحلیل گران معتقدند که آمازون در حال بهره سود آوری از سرمایه گذاری‌های مبتنی بر هوش مصنوعی است و تعدیل نیروی گسترده نشان می‌دهد که آمازون به سطحی رسیده است که می‌تواند هوش مصنوعی را جایگزین نیروی انسانی کند. در عین حال، کارشناسان اقتصادی توضیح داده‌اند که آمازون تحت فشار است تا سرمایه گذاری‌های بلند مدت خود در حوزه هوش مصنوعی را به سرعت جبران کند.

یکی از عوامل تسریع کننده فرآیند تعدیل نیرو در این بازه زمانی شکست سیاست بازگشت اجباری به دفتر است. آمازون از اوایل سال ۲۰۲۵ تصمیم گرفت تا یکی از سخت گیرانه‌ترین سیاست‌های بازگشت به دفتر را در میان شرکت‌های فناوری اجرا کند. کارمندان موظف شدند تا ۵ روز در هفته در دفاتر مرکزی آمازون حضور پیدا کنند تا فرهنگ سازمانی تقویت شود و بسیاری از نیروها نیز مجبور به استعفای داوطلبانه شوند.

آمازون با شکست این طرح تصمیم گرفت تا تصمیمات مستقیم‌تری اتخاذ کند. عدم حضور کارکنان دورکار را به عنوان استعفای داوطلبانه در نظر گرفت و آن‌ها را بدون پرداخت حق بیمه و یا بسته خروجی اخراج کرد. این اقدام ممکن است که نوعی صرفه جویی مالی به نظر برسد؛ اما از طرف دیگر نقض حقوق کارمندان نیز در نظر گرفته می‌شود.

گزارش‌ها حاکی از آن است که بخش منابع انسانی با کاهش ۱۵ درصدی نیرو بیشترین آسیب را از تعدیل نیرو خواهد دید. این موضوع نشان می‌دهد که آمازون حتی در ساختارهای حمایتی داخلی نیز مراعات حال کسی را نمی‌کند و به دنبال کاهش نیروی حداکثری است.

سخنگوی آمازون از اظهار نظر درباره فرآیند و جزئیات تعدیل نیرو خودداری کرد. با این حال سرمایه گذاران و سهام داران منتظر بهبود حاشیه سود و کارایی عملیاتی هستند. در سه ماهه اخیر، سهام آمازون با وجود رشد درآمد؛ اما تحت فشار هزینه‌های سنگین سرمایه گذاری در هوش مصنوعی و زیر ساخت‌های ابری بود و سود آوری چندانی نداشت.

تعدیل نیرو پس از همه گیری کرونا از سال ۲۰۲۲ به یکی از سیاست‌های اصلی شرکت‌های بزرگ فناوری مانند مایکروسافت، گوگل، اپل و متا تبدیل شده است؛ اما آمازون با ترکیب سیاست‌های فشار حداکثری از داخل و بیرون سعی می‌کند تا مسیر منحصر به فردی را برای خود بسازد. حال سوال اصلی این جاست که آیا فرآیندهای کاهش هزینه با استفاده از هوش مصنوعی می‌تواند هزینه‌های سرمایه انسانی و اجتماعی شرکت را نیز پایین آورد یا خیر؟ پاسخ این پرسش را باید از امروز به بعد در بازار سهام مشاهده کرد.