RWA یا توکنیزه کردن دارایی چیست؟ معرفی 10 پروژه برتر برای سرمایه‌گذاری

مزایای خرید توکن‌های RWA

توکن‌های RWA جدا از این که یک ترند جدید هستند، دسترسی به دارایی‌های واقعی را ساده‌تر کرده و برخی محدودیت‌های بازارهای سنتی را کاهش می‌دهد. برای کاربران ایرانی نیز امکان دسترسی بیشتر به بازارهای جهانی و کاهش وابستگی به بازار داخلی از مهم‌ترین مزایای آن است.

مالکیت کسری و سرمایه‌گذاری با مبالغ کم

یکی از مهم‌ترین مزایای RWA، تقسیم دارایی‌های گران‌قیمت به واحدهای کوچک‌تر است. در نتیجه، افراد می‌توانند به‌جای خرید کامل یک ملک، اثر هنری یا اوراق مالی، تنها بخشی از آن را با سرمایه‌ای اندک خریداری کنند.

برای مثال، ممکن است با ۵۰ یا ۱۰۰ دلار بتوان در دارایی‌هایی سرمایه‌گذاری کرد که پیش‌تر فقط در اختیار سرمایه‌گذاران بزرگ بودند. این ویژگی همچنین به تنوع‌بخشی سبد سرمایه کمک می‌کند.

نقدشوندگی بیشتر

فروش دارایی‌هایی مانند ملک یا آثار هنری در بازار سنتی معمولا زمان‌بر است، اما توکن‌های RWA در بازارهای دیجیتال سریع‌تر معامله می‌شوند.

هرچند میزان نقدشوندگی به حجم معاملات هر پروژه بستگی دارد، اما در مجموع خرید و فروش این دارایی‌ها آسان‌تر از مدل سنتی است و سرمایه‌گذار کنترل بیشتری بر زمان ورود و خروج خود دارد.

دسترسی به بازارهای جهانی

کاربران ایرانی معمولا برای سرمایه‌گذاری خارجی با محدودیت‌های بانکی و کارگزاری روبه‌رو هستند. برخی پروژه‌های RWA این امکان را فراهم می‌کنند که از طریق بلاک‌چین به دارایی‌ها و فرصت‌های سرمایه‌گذاری بین‌المللی دسترسی پیدا شود.

برای مثال، توکن‌های مبتنی بر طلا مانند PAXG امکان سرمایه‌گذاری روی طلای جهانی را بدون نیاز به نگهداری طلای فیزیکی فراهم می‌کنند. البته همچنان باید ریسک‌های قانونی و ریسک ناشر را در نظر گرفت.

کاهش واسطه‌ها و افزایش شفافیت

در بازارهای سنتی، انجام معاملات اغلب به حضور واسطه‌های متعدد نیاز دارد. در RWA بخشی از این فرآیندها با قراردادهای هوشمند انجام می‌شود که می‌تواند هزینه و زمان انتقال را کاهش دهد.

همچنین اطلاعات تراکنش‌ها و گردش دارایی‌ها روی بلاک‌چین قابل مشاهده است. با این حال، شفافیت واقعی زمانی کامل می‌شود که دارایی‌های پشتوانه نیز به‌طور منظم حسابرسی شوند.

کاربردهای دارایی‌های توکنیزه شده چیست؟

کاربرد RWA فقط به یک نوع دارایی محدود نیست. این حوزه تقریبا هر دارایی قابل ارزش گذاری و قابل انتقال را هدف گرفته است. با این حال، چند دسته از همه مهم تر و فعال تر هستند.

‎‎املاک و مستغلات

املاک یکی از مهم‌ترین حوزه‌های RWA هستند. در این مدل، یک ملک به واحدهای دیجیتال تقسیم می‌شود و سرمایه‌گذاران متناسب با بودجه خود در آن مشارکت می‌کنند. در برخی پروژه‌ها، درآمد اجاره نیز میان دارندگان توکن توزیع می‌شود. البته اعتبار این مدل به ثبت صحیح مالکیت و رعایت قوانین هر کشور وابسته است.

اوراق قرضه و ابزارهای درآمد ثابت

توکنیزه‌کردن اوراق خزانه و صندوق‌های درآمد ثابت از سریع‌ترین بخش‌های در حال رشد بازار RWA است. این دارایی‌ها به دلیل بازدهی نسبتا پایدار و ریسک کمتر، مورد توجه سرمایه‌گذاران محافظه‌کار و نهادهای مالی قرار گرفته‌اند.

طلا، فلزات گران‌بها و آثار هنری

طلا موفق‌ترین نمونه RWA محسوب می‌شود، زیرا پشتوانه مشخص و بازار جهانی دارد. توکن‌هایی مانند PAXG و XAUt مالکیت طلای فیزیکی را به‌صورت دیجیتال ارائه می‌کنند.

سایر فلزات گران‌بها و آثار هنری نیز قابلیت توکنیزه شدن دارند، اما معمولا نقدشوندگی و شفافیت آن‌ها کمتر از طلا است.

اعتبار خصوصی و وام‌دهی سازمانی

در این بخش، شرکت‌ها با استفاده از دارایی‌های مالی، مطالبات یا فاکتورهای خود تأمین مالی می‌کنند و سرمایه از طریق زیرساخت‌های بلاک‌چینی در اختیار آن‌ها قرار می‌گیرد. پروژه‌هایی مانند Centrifuge در این حوزه شناخته‌شده هستند.

مزیت اصلی این مدل، اتصال سرمایه دیجیتال به اقتصاد واقعی است، اما ریسک نکول (عدم بازپرداخت) و کیفیت وثیقه از مهم‌ترین مواردی است که پیش از سرمایه‌گذاری باید بررسی شود.

بهترین پروژه‌های RWA بر اساس حجم بازار مارکت کپ

اگر بخواهیم مهم ترین نام های این حوزه را برای بررسی اولیه فهرست کنیم، این پروژه ها و دارایی ها بیش از بقیه مورد توجه بازار هستند:

• Chainlink
• Stellar
• Avalanche
• MANTRA
• Polymesh
• BUIDL
• Ondo Finance
• Tether Gold
• PAX Gold
• Sky

در ادامه این پروژه ها را بر اساس نوع کاربرد بررسی می کنیم تا مشخص شود کدام یک زیرساخت هستند و کدام یک خودِ دارایی توکنیزه شده یا ابزار مالی مبتنی بر RWA محسوب می شوند.

غول‌های زیرساختی و شبکه‌ها Infrastructures

غول‌های زیرساختی و شبکه‌ها Infrastructures را در ادامه معرفی خواهیم کرد:

Chainlink یا LINK

Chainlink یک اوراکل غیرمتمرکز است. اوراکل یعنی سیستمی که داده های بیرون از بلاک چین را به قراردادهای هوشمند می رساند. در بازار RWA این نقش بسیار مهم است، چون اگر قیمت طلا، نرخ بهره، اطلاعات ذخایر یا داده های مالی درست به زنجیره نرسد، کل ساختار دچار مشکل می شود.

از نظر سرمایه گذاری، LINK بیشتر یک توکن زیرساختی است تا یک دارایی توکنیزه شده. رشد آن به پذیرش شبکه، همکاری با نهادها و نقش آن در انتقال داده امن وابسته است. به همین دلیل نباید آن را با توکن هایی مثل PAXG یا صندوق های توکنیزه شده در یک سطح مقایسه کرد.

نکاتی در مورد Chainlink
LINK به ارزش و عملکرد یک دارایی واقعی مثل طلا یا اوراق وصل نیست و بیشتر به توسعه زیرساخت وابسته است. بنابراین نوسان آن می تواند شبیه توکن های بازار کریپتو باشد و نباید آن را دارایی باثبات فرض کرد.

Stellar یا XLM

استلار سال هاست روی پرداخت، انتقال ارزش و همکاری با نهادهای مالی کار می کند. ساختار سریع و کم هزینه آن باعث شده در برخی پروژه های مرتبط با دارایی های توکنیزه شده مورد توجه قرار بگیرد. مزیت استلار در سادگی انتقال و تمرکز بر کاربردهای مالی است.

در مورد استلار بهتر است بدانید که …
XLM هم یک زیرساخت است و قیمت آن بیشتر به وضعیت شبکه و تقاضا برای استفاده از آن بستگی دارد. اگر هدف شما سرمایه گذاری مستقیم روی یک دارایی واقعی است، باید بدانید XLM خودِ آن دارایی نیست.

Avalanche یا AVAX

آوالانچ به دلیل سرعت بالا، نهایی شدن سریع تراکنش ها و امکان ساخت زیرشبکه ها برای پروژه های نهادی جذاب شده است. برخی نهادها این شبکه را برای ساخت راهکارهای مالی سازمانی و توکنیزه کردن دارایی ها انتخاب کرده اند.

نکته ای در مورد آوالانچ
AVAX نیز توکن شبکه است و با وجود ارتباط با پروژه های RWA، نماینده مستقیم یک دارایی واقعی نیست. بنابراین باید آن را در دسته سرمایه گذاری زیرساختی بررسی کنید نه در دسته دارایی های باثبات.

بلاک‌چین‌های اختصاصی برای RWA Specialized L1s

MANTRA یا OM

MANTRA در دوره اخیر به عنوان یکی از نام های مهم RWA مطرح شده است. تمرکز این پروژه روی ساخت زیرساختی است که برای دارایی های واقعی و رعایت الزامات قانونی مناسب باشد. این موضوع باعث شده OM در بحث آینده RWA زیاد دیده شود.

حقیقتی مهم در مورد MANTRA این است که این پروژه می خواهد بلاک چین و ابزارهایی ارائه کند که از ابتدا برای انطباق با مقررات طراحی شده باشند. در بازاری که نهادها به رعایت قانون حساس هستند، این مزیت می تواند مهم باشد.

در باره نوسانات MANTRA بهتر است بدانید که …
OM به شدت به موج توجه بازار به RWA واکنش نشان می دهد و می تواند نوسان بالایی داشته باشد. رشد قیمتی آن به معنی کاهش ریسک نیست و باید اختلاف بین محبوبیت کوتاه مدت و ارزش بنیادی را بررسی کرد.

Polymesh یا POLYX

Polymesh یک لایه یک تخصصی برای دارایی های قانون گذاری شده است. این شبکه با هدف پشتیبانی از اوراق بهادار توکنیزه شده، هویت تایید شده، انطباق و نیازهای نهادی ساخته شده است. در فضای RWA این رویکرد تخصصی ارزش دارد چون همه شبکه ها برای نیازهای حقوقی دارایی های واقعی مناسب نیستند.

نکاتی در مورد Polymesh
POLYX یک توکن تخصصی تر از بسیاری از رمزارزهای عمومی است و درک آن بدون شناخت بازار اوراق بهادار توکنیزه شده کامل نیست. اگر سرمایه گذار خرد هستید، قبل از خرید باید ببینید این شبکه واقعا چه پذیرشی در بازار دارد.

صندوق‌های نقدینگی و نهادی Institutional Funds

صندوق BUIDL بلک‌راک

BUIDL یکی از مهم ترین نمونه های ورود نهادهای بزرگ به RWA است. این صندوق به وسیله BlackRock راه اندازی شده و در فضای دارایی های توکنیزه شده جایگاه مهمی پیدا کرده است. اهمیت BUIDL فقط به اندازه سرمایه آن نیست، بلکه به این دلیل است که یکی از بزرگ ترین مدیران دارایی جهان عملا وارد این حوزه شده است.

این صندوق که با همکاری شرکت Securitize راه‌اندازی شده و دارایی‌های خود را در غالب اوراق خزانه‌داری آمریکا، توافق‌نامه‌های بازخرید (Repo) و پول نقد نگهداری می‌کند، توانسته در مدت زمانی کوتاه به حجم سرمایه‌ای بیش از ۵۰۰ میلیون دلار تنها در یک صندوق دست یابد و با پشت سر گذاشتن رقبای قدیمی، به بزرگ‌ترین صندوق توکنیزه شده جهان تبدیل شود.

محدودیت های BUIDL
BUIDL برای همه کاربران خرد در همه کشورها لزوما در دسترس نیست و ممکن است محدودیت های حقوقی و احراز هویت داشته باشد. همچنین این محصول بیشتر برای سرمایه سازمانی و ساختارهای حرفه ای طراحی شده است تا خرید ساده توسط همه کاربران.

Ondo Finance یا ONDO و USDY

Ondo Finance یکی از شناخته شده ترین نام ها در اتصال دارایی های سنتی به بلاک چین است. توکن ONDO بیشتر نقش حاکمیتی و اکوسیستمی دارد، در حالی که محصولات این پروژه مثل USDY به دارایی های درآمد ثابت و بازدهی مبتنی بر بازارهای سنتی نزدیک هستند.

در بررسی ارزهای RWA چیست باید روی همین تفاوت تاکید کرد. ONDO خودِ دارایی درآمد ثابت نیست. اما محصولات Ondo می توانند نماینده دسترسی به دارایی های واقعی باشند. این تفاوت برای تصمیم سرمایه گذاری مهم است.

نکاتی در مورد ONDO
خرید ONDO به معنی خرید مستقیم اوراق یا صندوق درآمد ثابت نیست. اگر هدف شما بازدهی باثبات تر است، باید خودِ محصولات مالی پروژه را از توکن اصلی آن جدا بررسی کنید.

طلا و کالاهای توکنیزه‌شده Commodities

Tether Gold یا XAUt

XAUt از مهم ترین توکن های طلای دیجیتال است. ایده اصلی آن ساده است. هر توکن نماینده مقدار مشخصی طلای فیزیکی در خزانه است. برای افرادی که می خواهند بدون نگهداری طلای فیزیکی، در معرض قیمت طلای جهانی باشند، این مدل جذاب است.

اگر هنوز درباره ارزهای دیجیتال با پشتوانه طلا اطلاعات کافی ندارید، در بررسی جامع طلای دیجیتال چیست به مزایا و فرصت های سودآوری این توکن پرداخته ایم.

نقطه قوت XAUt در آشنایی برند Tether و تقاضا برای دارایی های ساده و قابل فهم است. با این حال، شفافیت، دسترسی، محل نگهداری ذخایر و سازوکار بازخرید باید همیشه بررسی شود.

در هنگام ترید XAUt به خاطر داشته باشید که …
XAUt به قیمت طلای جهانی وابسته است اما همچنان ریسک صادرکننده و ریسک نگهداری ذخایر را دارد. این توکن جایگزین بدون ریسک برای طلای فیزیکی نیست و باید گزارش های پشتوانه آن را بررسی کنید.

PAX Gold یا PAXG

PAXG یکی از معتبرترین گزینه ها برای سرمایه گذاری روی طلای توکنیزه شده است. این توکن توسط Paxos صادر می شود و هر واحد آن به مقدار مشخصی طلای فیزیکی متصل است. بسیاری از سرمایه گذاران PAXG را به دلیل شفافیت بهتر و ساختار منظم تر ترجیح می دهند.

برای راستی‌آزمایی این پروژه، جالب است بدانید که شرکت صادرکننده (Paxos) به صورت ماهانه گزارش‌های حسابرسی رسمی توسط شرکت‌های حسابداری مستقل (مانند Withum) منتشر می‌کند که در آن شماره سریال شمش‌های طلای موجود در خزانه لندن با تعداد توکن‌های روی زنجیره مطابقت داده می‌شود. بررسی این گزارش‌ها قبل از خرید سنگین، وظیفه هر سرمایه‌گذار حرفه‌ای است.

برای کاربر ایرانی، PAXG یک ابزار کاربردی برای قرار گرفتن در معرض طلای جهانی است. اگر فرد نمی خواهد درگیر تفاوت قیمت بازار داخل، هزینه نگهداری طلای فیزیکی یا ریسک خرید حضوری شود، PAXG می تواند گزینه قابل بررسی باشد.

در مورد خرید و نگه داری PAXG …
PAXG برای حفظ ارزش در برابر کاهش ارزش پول ملی می تواند مفید باشد، اما نوسان قیمت طلا همچنان وجود دارد. همچنین باید آن را در کیف پول غیرحضانتی نگهداری کنید تا ریسک مسدود شدن در صرافی کمتر شود.

پروتکل‌های وام‌دهی و استیبل‌کوین‌ها

پروتکل‌های وام‌دهی و استیبل‌کوین‌ها شامل موارد زیر هستند:

Sky یا MakerDAO سابق 

Sky نسخه جدید برند MakerDAO است و همچنان از مهم ترین پروتکل های وام دهی در دیفای به شمار می رود. این پروژه در سال های اخیر استفاده از دارایی های دنیای واقعی را برای پشتیبانی از ساختار استیبل کوین خود گسترش داده است. در حال حاضر نقش آن در پیوند میان دیفای و RWA بسیار مهم است.

در این مدل، درآمد و ثبات فقط از وثیقه های کاملا کریپتویی تامین نمی شود و بخشی از پشتوانه و درآمد به دارایی های واقعی هم متصل می شود. همین موضوع برای آینده RWA و آینده دیفای مهم است.

نکاتی در مورد Sky
توکن های مرتبط با اکوسیستم Sky و استیبل کوین USDS را باید جداگانه بررسی کرد، چون هر کدام نقش متفاوتی دارند. اگر فقط نام پروژه را ببینید، ممکن است تفاوت بین توکن حاکمیتی و دارایی باثبات را از دست بدهید.

آموزش گام‌به‌گام: چگونه توکن‌های RWA بخریم و نگهداری کنیم؟

ورود به این بازار بدون شناخت مسیر خرید، نوع پلتفرم و روش نگهداری می تواند پرریسک باشد. در خرید ارز RWA فقط انتخاب پروژه کافی نیست. باید بدانید از کجا بخرید، در کجا نگهداری کنید و با چه ریسک های فنی و حقوقی روبه رو هستید.

انتخاب صرافی و پلتفرم مناسب

برای خرید توکن های زیرساختی مثل LINK، AVAX، XLM، OM یا ONDO معمولا می توان از صرافی های متمرکز بزرگ یا صرافی های غیرمتمرکز استفاده کرد. این توکن ها اغلب در بازارهای عمومی در دسترس هستند و فرایند خرید آن ها شبیه خرید دیگر رمزارزهاست.

اگر به دنبال افتتاح حساب در پلتفرم های غیرمتمرکز با امکانات متنوع هستید، در لیست جامع بهترین صرافی های غیرمتمرکز به معرفی آن ها پرداخته ایم.

اما برای خرید خودِ دارایی های توکنیزه شده خاص، مثل بعضی صندوق ها یا محصولات درآمد ثابت، همیشه صرافی عمومی کافی نیست. برخی از این دارایی ها فقط در پلتفرم های تخصصی، بازارهای مجاز یا پروتکل های خاص قابل خرید هستند و گاهی هم نیاز به احراز هویت یا محدودیت منطقه ای دارند.

قبل از خرید، باید شبکه توکن را هم بررسی کنید. برای نمونه ممکن است یک دارایی روی اتریوم، سولانا یا شبکه دیگری منتشر شده باشد. اگر دارایی را به شبکه اشتباه ارسال کنید، بازیابی آن سخت یا غیرممکن می شود.

ملاحظات امنیتی برای کاربران ایرانی

برای کاربران ایرانی، ریسک بلوکه شدن دارایی در صرافی های متمرکز یک موضوع جدی است. به همین دلیل پس از خرید، نگهداری در کیف پول Web3 غیرحضانتی مثل Trust Wallet یا MetaMask معمولا انتخاب امن تری است. کیف پول غیرحضانتی یعنی کلید خصوصی در اختیار خود شماست و کنترل بیشتری روی دارایی دارید.

برای نگه داری این نکات را در نظر بگیرید:

• دارایی را برای مدت طولانی در صرافی نگه ندارید
• عبارت بازیابی کیف پول را آفلاین و امن ذخیره کنید
• فقط از سایت و اپلیکیشن رسمی استفاده کنید
• قبل از انتقال، شبکه درست را دوباره چک کنید
• اگر با قراردادهای هوشمند کار می کنید، مجوزهای دسترسی کیف پول را بررسی کنید

اگر قصد خرید PAXG یا XAUt دارید، استفاده از کیف پول شخصی می تواند ریسک مسدود شدن موجودی در پلتفرم واسطه را کمتر کند. البته همچنان ریسک صادرکننده و ریسک فنی قرارداد هوشمند باقی می ماند.