اخبار اقتصاد

در سه ماهه دوم سال 2025 (در بهار ۱۴۰۴)، اقتصاد منطقه یورو تنها ۰.۱ درصد و اقتصاد کل اتحادیه اروپا ۰.۲ درصد نسبت به فصل قبل رشد داشته‌اند. این آمار اولیه توسط مرکز آمار اتحادیه اروپا (Eurostat) منتشر شده و ممکن است بعداً اصلاح شود.

در مقایسه با مدت مشابه سال قبل، رشد اقتصادی سالانه منطقه یورو ۱.۴ درصد و در اتحادیه اروپا ۱.۵ درصد بوده است. این ارقام نسبت به سه‌ماهه اول سال، کمی کاهش نشان می‌دهند. در تصویر زیر می‌توانید تغییرات درصدی رشد تولید ناخالص داخلی کشورهای اتحادیه اروپا و منطقه یورو را نسبت به سه ماه قبل و همین بازه زمانی در سال قبل مشاهده کنید.

در میان کشورهای اروپایی، اسپانیا بیشترین رشد اقتصادی فصلی را با ۰.۷ درصد ثبت کرده است. پس از آن، پرتغال با ۰.۶ درصد و استونی با ۰.۵ درصد در رتبه‌های بعدی قرار دارند. از سوی دیگر، آلمان، ایتالیا و ایرلند با کاهش تولید ناخالص داخلی روبه‌رو شده‌اند. با این حال، رشد اقتصادی سالانه در همه کشورها مثبت گزارش شده است. به گزارش آمار رسمی اتحادیه اروپا (Eurostat) این ارقام نشان می‌دهند که اگرچه روند رشد در اتحادیه اروپا ادامه دارد، اما سرعت آن نسبت به گذشته کاهش یافته است.

اختلاف‌نظر میان ترامپ و فدرال رزرو بر سر نرخ بهره آمریکا

در حالی که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور سابق آمریکا، فشار برای کاهش نرخ بهره کوتاه‌مدت را افزایش می‌دهد، بانک مرکزی آمریکا (Federal Reserve) با احتیاط کامل همچنان در برابر این خواسته مقاومت می‌کند. این اختلاف‌نظر نشان‌دهنده دو دیدگاه متفاوت نسبت به وضعیت اقتصادی کشور است.

چرا ترامپ خواستار کاهش نرخ بهره است؟

ترامپ معتقد است که اقتصاد آمریکا در وضعیت خوبی قرار دارد و بازار کار قوی است، اما با کاهش نرخ بهره می‌توان رشد اقتصادی را سرعت بخشید. او می‌گوید کاهش نرخ بهره باعث کاهش هزینه‌های وام‌دهی می‌شود که به کسب‌وکارها و مصرف‌کنندگان کمک می‌کند تا بیشتر سرمایه‌گذاری و خرج کنند. این دیدگاه همچنین جنبه سیاسی دارد و ترامپ امیدوار است که با فشار به فدرال رزرو، سیاست‌های اقتصادی به نفع اهدافش تغییر کند.

چرا فدرال رزرو با کاهش نرخ بهره مخالفت می‌کند؟

جروم پاول (Jerome Powell)، رئیس فدرال رزرو، نگرانی‌هایی درباره تأثیر تعرفه‌های تجاری اعمال شده توسط دولت ترامپ بر تورم دارد. او معتقد است که این تعرفه‌ها باعث افزایش قیمت کالاها شده و می‌تواند تورم را بالا ببرد. به همین دلیل، فدرال رزرو ترجیح می‌دهد نرخ بهره را ثابت نگه دارد تا تورم کنترل شود و از بی‌ثباتی اقتصادی جلوگیری شود. نرخ بیکاری پایین و رشد اقتصادی متعادل نیز از دلایل اصلی این سیاست محافظه‌کارانه است.

این شکاف دیدگاه‌ها در شرایطی مطرح می‌شود که دوره ریاست جروم پاول در سال ۲۰۲۶ به پایان می‌رسد و گمانه‌زنی‌ها درباره جانشین احتمالی او با کریستوفر والر (Christopher Waller) و میشل بومن (Michelle Bowman) رو به افزایش است. تغییر در رهبری فدرال رزرو می‌تواند جهت‌گیری سیاست‌های پولی آمریکا را به‌طور قابل‌توجهی تغییر دهد.

هم‌زمان، دونالد ترامپ طی هفته‌های اخیر با هدف فشار برای کاهش نرخ بهره، اقدامات سیاسی و رسانه‌ای گسترده‌ای را علیه پاول آغاز کرده است؛ تا جایی که گزارش‌هایی درباره احتمال استعفای پاول منتشر شده و واکنش‌های زیادی را در محافل اقتصادی و سیاسی به‌دنبال داشته است. جزئیات بیشتر را در این گزارش درباره احتمال استعفای پاول از ریاست فدرال رزرو بخوانید.

آمریکا و چین بعد از دو روز مذاکره تجاری در استکهلم، تصمیم گرفتند گفت‌وگوها را برای تمدید مهلت توقف تعرفه‌های گمرکی ادامه دهند. این مهلت فعلاً تا ۱۲ اوت (۲۱ مرداد) تعیین شده و دو طرف قصد دارند درباره تمدید آن بیشتر مذاکره کنند.

نماینده ارشد تجاری چین، لی چنگ‌گانگ (Li Chenggang)، این مذاکرات را صریح و سازنده توصیف کرد. با این حال، مقامات آمریکایی گفتند تمدید فقط مورد بحث قرار گرفته و تصمیم نهایی گرفته نشده است.

اسکات بسانت (Scott Bessent)، وزیر خزانه‌داری آمریکا، اعلام کرد گفت‌وگوها شامل نگرانی‌هایی درباره خرید نفت ایران توسط چین، صادرات فناوری‌های دوگانه به روسیه و تولید مازاد کالا در چین بوده است. او بر لزوم کاهش ریسک در صنایع راهبردی مانند مواد معدنی کمیاب، نیمه‌هادی‌ها و داروها تأکید کرد.

گفت‌وگوهای استکهلم با هدف رسیدن به توازن تجاری و کاهش کسری آمریکا برگزار شد. این مذاکرات در حالی انجام شد که دونالد ترامپ احتمال دیدار با شی جین‌پینگ (Xi Jinping) را بررسی می‌کند، هرچند گفته به‌دنبال چنین نشستی نیست.

شرکت توانیر اعلام کرده است که برای مقابله با استخراج غیرقانونی رمزارزها، طرح تشویقی جدیدی در نظر گرفته شده که بر اساس آن، به گزارش‌دهندگان ماینرهای غیرمجاز پاداش نقدی پرداخت می‌شود. طبق اعلام محمد اله‌داد، معاون انتقال و تجارت خارجی توانیر، این پاداش‌ها از یک میلیون تومان آغاز شده و تا سقف ۲۰۰ میلیون تومان برای هر گزارش قابل پرداخت است. شهروندان می‌توانند موارد مشکوک را از طریق سامانه پیامکی ۳۰۰۰۵۱۲۱ اطلاع دهند.

اله‌داد از رشد قابل توجه کشفیات در سال جاری خبر داده و اعلام کرده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته، تعداد ماینرهای غیرمجاز کشف‌شده پنج برابر افزایش یافته است. به گفته وی، دستگاه‌های استخراج ارز دیجیتال اغلب در مکان‌های دور از انتظار مانند زیرزمین منازل، دامداری‌ها و واحدهای صنعتی پنهان می‌شوند، اما با بررسی دقیق الگوهای مصرف برق، قابل شناسایی هستند.

توانیر نقش مشارکت مردمی را در این زمینه مؤثر دانسته و گزارش‌های همسایگان درباره صداهای غیرعادی یا نوسانات برق را یکی از ابزارهای شناسایی این تخلفات معرفی کرده است. هدف نهایی این طرح، کاهش آسیب به شبکه برق و جلوگیری از استفاده غیرمجاز از منابع عمومی عنوان شده است.

جی‌پی‌مورگان (JPMorgan) هشدار داده که ممکن است شرایط خطرناکی مثل بحران مالی سال ۲۰۰۷ دوباره در حال شکل‌گیری باشد. بیل آیگن (Bill Eigen)، یکی از مدیران ارشد این بانک، گفته که بازارهای مالی، به‌ویژه بازار رمزارزها و سهام‌هایی که توسط کاربران شبکه‌های اجتماعی داغ شده‌اند (مانند میم‌استاک‌ها)، نشانه‌هایی از سفته‌بازی و هیجان زیاد دارند.

او همچنین هشدار داده که وام‌هایی که شرکت‌های پرریسک از مؤسسات غیر‌بانکی مثل صندوق‌های سرمایه‌گذاری دریافت می‌کنند، ممکن است خطرساز باشند، چون این وام‌ها به‌راحتی خرید و فروش نمی‌شوند و الان تلاش‌هایی در جریان است که این دارایی‌ها وارد صندوق‌های عمومی مثل ETFها شوند؛ اقدامی که قبلاً در بحران ۲۰۰۷ نقش داشت.

با این حال، جی‌پی‌مورگان هنوز نسبت به رشد بازار سهام خوش‌بین است و می‌گوید سیاست‌های اقتصادی دولت دونالد ترامپ باعث افزایش شاخص‌ها شده است.

قیمت جهانی نفت از روز دوشنبه حدود ۲٪ افزایش یافت؛ این رشد پس از آن رخ داد که ترامپ، اعلام کرد مهلت ۵۰‌ روزه قبلی برای پایان جنگ اوکراین را به ۱۰ تا ۱۲ روز کاهش می‌دهد. در صورت عدم توافق، ترامپ تهدید به اعمال تحریم‌ها و تعرفه‌های ثانویه بر تجارت نفت با روسیه کرده است.

در بازار، قیمت نفت برنت (Brent) با ۱.۳۶ دلار افزایش به ۶۹.۸۰ دلار رسید و نفت وست تگزاس اینترمدیت (WTI) نیز ۱.۳۳ دلار رشد کرد و به ۶۶.۴۹ دلار در هر بشکه رسید. ترامپ در اسکاتلند، در جریان دیدار با نخست‌وزیر بریتانیا، کیر استارمر (Keir Starmer)، اعلام کرد که عدم پیشرفت در مذاکرات با ولادیمیر پوتین، او را به سمت تصمیمی فوری سوق داده است. هم‌زمان، اوپک‌پلاس (OPEC+) خواستار پایبندی کامل به توافقات عرضه نفت پیش از نشست ماه سپتامبر شد.

اتحادیه اروپا و ایالات متحده پس از هفته‌ها مذاکره پرتنش به توافقی تجاری دست یافتند که هدف آن کاهش تنش‌های تعرفه‌ای و جلوگیری از تشدید جنگ تجاری بود. طبق این توافق، تعرفه‌ای ۱۵ درصدی بر صادرات اروپا به آمریکا، به‌ویژه خودروها، اعمال خواهد شد؛ در مقابل، بازار اروپا برای برخی کالاهای آمریکایی بدون تعرفه باز می‌شود. ترامپ، این توافق را بزرگ‌ترین معامله تاریخ خوانده و از تعهد اروپا به خرید صدها میلیارد دلار انرژی و تجهیزات نظامی آمریکا خبر داد. لازم ب توجه است که، تعرفه ۵۰ درصدی بر فولاد و آلومینیوم اروپا همچنان پابرجاست.

اورزولا فن در لاین (Ursula von der Leyen)، رئیس کمیسیون اروپا، این توافق را گامی به سوی ثبات دانست، هرچند اذعان داشت به اهداف اولیه مانند تعرفه صفر دست نیافته‌اند. فریدریش مرز (Friedrich Merz)، صدراعظم آلمان، از کاهش خطرات برای صنعت خودروسازی استقبال کرد، اما بنجامین حداد (Benjamin Haddad)، وزیر امور اروپای فرانسه، این توافق را نامتوازن خواند.

این توافق در حالی انجام شد که اروپا با چالش‌های اقتصادی و وابستگی امنیتی به آمریکا مواجه است. البته قطعی شدن توافق هنوز نیازمند تأیید ۲۷ کشور عضو اتحادیه است.

بر خلاف ظاهر آرام توافق، این خبر پتانسیل ایجاد نوسانات قابل توجهی در بازار فارکس دارد. اعلام تعرفه ۱۵ درصدی می‌تواند باعث افزایش نوسان در جفت‌ارزهایی مانند EUR/USD و USD/JPY شود، به‌ویژه در واکنش‌های اولیه بازار. همچنین تقویت دلار به‌واسطه افزایش درآمدهای صادرات انرژی و نظامی می‌تواند فشار مضاعفی بر یورو وارد کند. تا زمان انتشار جزئیات بیشتر، تریدرها باید انتظار اسپایک‌های ناگهانی و رفتارهای غیرمنتظره قیمت را داشته باشند،

پس از اعلام توافق تجاری جدید بین ایالات متحده و ژاپن توسط ترامپ، روحیه بازار در روز چهارشنبه بهبود یافت. طبق این توافق، آمریکا تعرفه ۱۵ درصدی بر واردات از ژاپن اعمال می‌کند و در مقابل، ژاپن متعهد به سرمایه‌گذاری ۵۵۰ میلیارد دلاری در آمریکا شده است. همچنین بازار ژاپن برای محصولات آمریکایی نظیر خودرو، کامیون و برنج باز خواهد شد. با وجود آنکه ژاپن خواهان معافیت کامل از تعرفه‌ها بود، جزئیات این‌که آیا تعرفه جدید به تعرفه‌های قبلی اضافه می‌شود یا جایگزین آن‌ها خواهد شد، هنوز مشخص نیست.

در پی این خبر، ارزش سهام تویوتا و هوندا بیش از ۱۰٪ افزایش یافت. شاخص S&P 500 نیز رکورد جدیدی ثبت کرد. با این حال، سهام شرکت‌های فناوری به دلیل عقب‌نشینی پروژه مشترک هوش مصنوعی استارگیت (Stargit) کاهش یافت. قیمت نفت پس از سه روز کاهش، به ثبات رسید. قیمت طلا نیز به دلیل کاهش بازده اوراق خزانه و نگرانی از آینده مذاکرات تجاری، افزایش یافت. همزمان، نرخ برابری یورو/دلار نیز تحت تأثیر بهبود احساس ریسک، تقویت شد.

در نگاه نخست، توافق تجاری جدید میان آمریکا و ژاپن به‌گونه‌ای تنظیم شده که کفه ترازو به نفع آمریکا سنگین‌تر است؛ اعمال تعرفه ۱۵ درصدی بر واردات ژاپنی و تعهد ژاپن به سرمایه‌گذاری ۵۵۰ میلیارد دلاری در آمریکا، ظاهری نابرابر به توافق می‌دهد. با این حال، تحلیل دقیق‌تر نشان می‌دهد که ژاپن احتمالاً با پذیرش این شرایط، از تشدید جنگ تجاری و تعرفه‌های سنگین‌تر (مانند تعرفه‌های ۲۵ تا ۵۰ درصدی قبلی) جلوگیری کرده و در عوض، دسترسی پایدار به بازار مهم و استراتژیک آمریکا را حفظ کرده است. همچنین بخش بزرگی از تولید خودروسازان ژاپنی در خاک آمریکا انجام می‌شود که می‌تواند اثر تعرفه‌ها را کاهش دهد. در مجموع، ژاپن با پرداخت هزینه‌هایی کوتاه‌مدت، احتمالاً در حال تأمین منافع اقتصادی بلندمدت و کاهش تنش‌های تجاری بوده است.

قیمت نفت در روز دوشنبه با وجود تحریم‌های تازه اتحادیه اروپا علیه نفت روسیه و نگرانی‌ها درباره تعرفه‌های آمریکا تغییر قابل توجهی نکرد.

نفت برنت با کمی کاهش به حدود ۶۸.۵۲ دلار و نفت وست تگزاس اینترمدیت به ۶۵.۸۷ دلار در هر بشکه رسید.

اتحادیه اروپا سقف قیمت نفت روسیه را پایین آورده و تحریم‌های جدیدی علیه کشتی‌ها و محصولات نفتی روسیه وضع کرده است، اما این تحریم‌ها تاکنون تاثیر زیادی روی قیمت نفت نداشته‌اند. همچنین آمریکا تهدید کرده در صورت عدم توافق درباره جنگ اوکراین، تعرفه‌های سنگینی علیه این کشور اعمال کند که بازار نفت را محتاط کرده است.

در همین حال، مذاکرات هسته‌ای ایران با کشورهای اروپایی ممکن است باعث افزایش عرضه نفت شود و فشار کاهشی بر قیمت‌ها وارد کند. افزایش تولید اوپک پلاس و نگرانی‌ها از تعرفه‌های آمریکا باعث شده بازار نفت بدون تغییر قابل توجه باقی بماند و سرمایه‌گذاران منتظر تحولات جدید باشند.

منبع: Oil Price

مردم ژاپن امروز (۲۰ ژوئیه) برای انتخاب نمایندگان مجلس علیا به پای صندوق‌های رأی رفتند؛ انتخاباتی که می‌تواند جایگاه نخست‌وزیر شیگرو ایشیبا (Shigeru Ishiba) را به چالش بکشد. نظرسنجی‌ها نشان می‌دهد حزب لیبرال دموکرات (LDP) و متحدش کومِیتو (Komeito) ممکن است نتوانند اکثریت ۵۰ کرسی لازم را برای کنترل این مجلس ۲۴۸ نفره حفظ کنند.

در حالی که تورم، قیمت برنج و نگرانی‌های مهاجرتی بالا گرفته، احزاب مخالف با وعده‌هایی چون کاهش مالیات و افزایش هزینه‌های رفاهی در حال جذب رأی‌دهندگان هستند. حزب راست‌گرای سانسِیتو (Sanseito) با شعارهای ملی‌گرایانه آنلاین توجه بسیاری را جلب کرده است.

تحلیل‌گران هشدار می‌دهند که نتایج ضعیف می‌تواند به بی‌ثباتی سیاسی، اختلال در مذاکرات تجاری با آمریکا و حتی فشار بیشتر اقتصادی منجر شود. دولت ژاپن تنها تا اول اوت فرصت دارد تا به توافق تجاری با آمریکا برسد و از تعرفه‌های جدید جلوگیری کند.

منبع: reuters

شرکت بلاک (Block Inc.) که توسط «جک دورسی» (Jack Dorsey)، بنیان‌گذار توییتر، تأسیس شده است، به‌تازگی به شاخص مهم اس‌اند‌پی ۵۰۰ (S&P 500) افزوده شده است. این شاخص که یکی از معتبرترین معیارها برای سنجش عملکرد بازار سهام آمریکا به‌شمار می‌رود، شامل ۵۰۰ شرکت بزرگ بورسی از نظر ارزش بازار است.

ورود Block به این فهرست نشان‌دهنده رشد و ثبات قابل توجه این شرکت در بازارهای مالی طی سال‌های اخیر است. شرکت Block که پیش‌تر با نام اسکوئر (Square) شناخته می‌شد، در حوزه پرداخت دیجیتال و خدمات مالی فعالیت می‌کند و با محصولات متنوعی مانند Cash App، نقش قابل توجهی در گسترش زیرساخت‌های مالی دیجیتال داشته است.

افزوده شدن به S&P 500 معمولاً تأثیر مثبتی بر سهام شرکت‌ها دارد، زیرا بسیاری از صندوق‌های سرمایه‌گذاری، سهام موجود در این شاخص را خریداری می‌کنند. این اتفاق می‌تواند برای شرکت بلاک نقطه عطفی در مسیر توسعه و جلب اعتماد بیشتر سرمایه‌گذاران باشد.

منبع: Trading view

در جدیدترین گزارش وزارت کار آمریکا، نرخ تورم این کشور در ژوئن ۲۰۲۵ با جهشی چشم‌گیر به ۲.۷ درصد رسید؛ این رقم نسبت به ۲.۴ درصد ماه قبل افزایش یافته و بالاترین سطح از فوریه تاکنون است.
اصلی‌ترین عوامل افزایش تورم، رشد هزینه‌های انرژی و مسکن مانند اجاره‌بها بودند، اما تاثیر تعرفه‌های گمرکی اعمال شده توسط دولت ترامپ نیز در افزایش قیمت‌ها احساس شده است. تعرفه‌های جدید، که به طور خاص بر واردات کالاهایی مثل فولاد و خودرو اعمال شده، موجب افزایش قیمت‌های برخی اقلام مصرفی شده است.
برای مثال، قیمت قهوه در ماه ژوئن نسبت به ماه قبل ۲.۲ درصد، قیمت مرکبات ۲.۳ درصد، قیمت اسباب‌بازی ۱.۸ درصد، لوازم خانگی ۱.۹ درصد و پوشاک ۰.۴ درصد افزایش یافته است. این افزایش قیمت‌ها برای بخش پوشاک پس از چند ماه رکود، نخستین رشد محسوب می‌شود.
با این حال، کاهش قیمت خودروهای نو و کارکرده، بلیط هواپیما و رزرو هتل، تا حدی فشار افزایش قیمت‌ها را تعدیل کرده است. کارشناسان اقتصادی هشدار می‌دهند که روند افزایش تورم ناشی از تعرفه‌ها ممکن است در ماه‌های آینده شدت یابد و بر هزینه‌های خانوارها تاثیر بیشتری بگذارد.
دولت ترامپ معتقد است که این تعرفه‌ها به حمایت از کسب‌وکارهای آمریکایی، تقویت تولید داخلی و ایجاد فرصت‌های شغلی کمک می‌کند و هزینه‌های ناشی از آنها را شرکت‌ها و صادرکنندگان خارجی جذب خواهند کرد. اما بسیاری از تحلیلگران اقتصادی نظر متفاوتی دارند و بر این باورند که تاثیر واقعی این تعرفه‌ها هنوز به طور کامل در بازار منعکس نشده است.
فدرال رزرو تاکنون در برابر فشارها برای کاهش نرخ بهره مقاومت کرده و با دقت بیشتری در حال بررسی اثرات بلندمدت تعرفه‌ها بر اقتصاد است. گویا مقاومت پاول جروم (Jerome Powell) در کاهش نرخ بهره بی‌علت نبوده است. تحلیلگران هم در انتظار نشست ماه جاری فدرال رزرو هستند تا ببینند آیا تغییراتی در سیاست‌های پولی اعمال خواهد شد یا خیر.

منبع: BBC

در ماه ژوئن، نرخ تورم در بریتانیا بیش از آنچه تحلیل‌گران پیش‌بینی کرده بودند افزایش یافت، موضوعی که می‌تواند مسیر کاهش نرخ بهره توسط بانک مرکزی انگلستان را کندتر یا حتی به تعویق بیندازد.

• شاخص CPI سالانه: 3.6% (بالاتر از 3.4%)
• شاخص Core CPI سالانه: 3.7% (بالاتر از 3.5%)
• شاخص CPI ماهانه: 0.3% (بالاتر از 0.2%)
• شاخص Core ماهانه: 0.4% (بالاتر از 0.2%)
• 🇬🇧 خرده‌فروشی (RPI) ماهانه: 0.4% – سالانه: 4.4%

طبق داده‌های منتشرشده، شاخص قیمت مصرف‌کننده (CPI) سالانه به ۳.۶ درصد رسید، در حالی که انتظار می‌رفت این عدد همان ۳.۴ درصد ماه قبل باقی بماند. تورم هسته (Core CPI) که اقلام پرنوسانی مثل انرژی و غذا را حذف می‌کند، نیز به ۳.۷ درصد افزایش یافته که بالاتر از پیش‌بینی ۳.۵ درصدی است. در مقیاس ماهانه نیز، شاخص CPI رشد ۰.۳ درصدی و Core CPI رشد ۰.۴ درصدی را ثبت کرده‌اند، که هر دو رقم بالاتر از تخمین ۰.۲ درصدی تحلیل‌گران است.

این ارقام بیانگر آن است که فشارهای قیمتی، به‌ویژه در بخش خدمات و کالاهای اساسی، هنوز فروکش نکرده‌اند. در همین حال، شاخص قیمت خرده‌فروشی (RPI) که گرچه دیگر معیار اصلی سیاست‌گذاری نیست، اما هنوز در برخی قراردادها و تحلیل‌های مالی کاربرد دارد، رشد ۰.۴ درصدی در ماه و ۴.۴ درصدی در سال را نشان می‌دهد؛ عددی که حاکی از افزایش محسوس هزینه‌های زندگی برای بسیاری از خانوارهاست.

با توجه به این وضعیت، بازارهای مالی اکنون با شک و تردید بیشتری به احتمال کاهش نرخ بهره در نشست بعدی بانک مرکزی نگاه می‌کنند، زیرا ترس از ماندگاری تورم بالاتر از هدف ۲ درصدی همچنان وجود دارد.

منبع: Reuters