خلاصه مقاله در یک دقیقه
برای محاسبه حجم معامله ابتدا مقدار ریسک قابلقبول را به دلار مشخص میکنیم. سپس فاصله نقطه ورود تا حد ضرر را به پیپ به دست میآوریم. با دانستن ارزش هر پیپ در حجم یک لات، میتوان Position Size را طوری محاسبه کرد که در صورت رسیدن قیمت به Stop Loss، زیان تقریبی از Risk Budget تعیینشده بیشتر نشود.
قدم اول: ریسک معامله را به دلار تبدیل کنید
فرض کنیم موجودی حساب ما ۱۰,۰۰۰ دلار است و ما برای این مثال آموزشی تصمیم گرفتهایم حداکثر ۱ درصد از حساب را در یک معامله در معرض زیان قرار دهیم.
بنابراین:
ریسک دلاری = موجودی مبنا × درصد ریسک
۱۰,۰۰۰ × ۰.۰۱ = ۱۰۰ دلار
پس Risk Budget این معامله ۱۰۰ دلار است.
عدد ۱ درصد در اینجا فقط برای مثال انتخاب شده است و قانون ثابت یا مناسب برای همه تریدرها نیست. درصد ریسک باید بر اساس سیستم معاملاتی، افت سرمایه قابلتحمل و شرایط فرد تعیین شود.
قدم دوم: حد ضرر را بر اساس تحلیل مشخص کنید
یکی از اشتباهات رایج این است که تریدر ابتدا تصمیم میگیرد که میخواهد فقط ۲۰ پیپ حد ضرر داشته باشد و بعد سعی میکند نمودار را با این تصمیم هماهنگ کند. اما روش منطقی برعکس است و باید ابتدا باید مشخص شود در چه نقطهای تحلیل معامله دیگر معتبر نیست. فاصله این نقطه تا Entry همان Stop Distance است.
فرض کنید فاصله ورود تا حد ضرر در معامله EURUSD برابر ۲۵ پیپ شده است.
قدم سوم: ارزش هر پیپ را مشخص کنید
مقدار سود و زیان یک پیپ به حجم معامله و مشخصات جفتارز بستگی دارد. در یک مثال ساده، اگر حساب بر پایه دلار باشد و یک لات استاندارد EURUSD معامله شود، ارزش هر پیپ معمولاً حدود ۱۰ دلار است. اما این عدد برای تمام جفتارزها و تمام ارزهای پایه حساب ثابت نیست. به همین دلیل بهتر است Pip Value را با ماشین حساب یا مشخصات دقیق معامله بررسی کنید.
قدم چهارم: حجم معامله را محاسبه کنید
فرمول ساده Position Size به شکل زیر است:
حجم معامله = ریسک دلاری ÷ (فاصله حد ضرر × ارزش هر پیپ در یک لات)
در مثال ما:
- ریسک دلاری = ۱۰۰ دلار
- فاصله Stop = ۲۵ پیپ
- ارزش هر پیپ در یک لات = ۱۰ دلار
بنابراین:
۱۰۰ ÷ (۲۵ × ۱۰) = ۰.۴ لات
پس با فرضهای این مثال، حجم تقریبی معامله ۰.۴ لات خواهد بود. اگر قیمت حدود ۲۵ پیپ برخلاف جهت معامله حرکت کند و Stop طبق برنامه اجرا شود:
۲۵ × ۱۰ × ۰.۴ = ۱۰۰ دلار
این همان Risk Budget اولیه است.
چرا اول حجم را انتخاب نمیکنیم؟
بسیاری از معاملهگران تازهکار ابتدا میگویند: من همیشه با ۰.۵ لات معامله میکنم. این روش باعث میشود مقدار ریسک هر معامله با تغییر فاصله Stop عوض شود.
فرض کنید یک بار Stop شما ۲۰ پیپ و بار دیگر ۶۰ پیپ است. اگر حجم در هر دو معامله یکسان باشد، ریسک دلاری معامله دوم سه برابر اول خواهد شد. به همین دلیل حجم معامله باید نتیجه محاسبه ریسک باشد، نه عددی که از قبل و بدون توجه به Stop انتخاب شده است.
با توجه به حداقل گام حجم در بروکر، ممکن است مجبور شوید این عدد را مثلاً به ۰.۱۲ لات کاهش دهید. در این حالت ریسک واقعی کمی کمتر از ۵۰ دلار میشود.
محاسبه ریسک طلا
در XAUUSD باید با دقت بیشتری کار کرد، زیرا Contract Specification ممکن است بین بروکرها متفاوت باشد. برای مثال فرض کنیم بروکر مشخص کرده است: ۱ لات XAUUSD برابر ۱۰۰ اونس طلا است.
مثال دوم
فرض کنید حساب شما ۵۰۰۰ دلار است و برای این مثال Risk Budget را ۵۰ دلار در نظر گرفتهاید. Stop Loss برابر ۴۰ پیپ است و Pip Value در یک لات برای شرایط مثال ۱۰ دلار در نظر گرفته میشود.
حجم معامله:
۱۰۰ ÷ (۲۵ × ۱۰) = ۰.۴ لات
در این حالت حرکت ۱ دلاری قیمت در حجم یک لات حدود ۱۰۰ دلار تغییر ارزش ایجاد میکند. در حجم ۰.۰۱ لات، همان حرکت ۱ دلاری حدود ۱ دلار تغییر ایجاد خواهد کرد. حالا اگر Risk Budget ما ۱۰ دلار باشد و Stop فاصله ۱۰ دلاری داشته باشد:
۱۰ دلار ریسک ÷ ۱۰ دلار حرکت = حداکثر ۱ دلار تغییر ارزش به ازای هر ۱ دلار حرکت قیمت.
در فرض قراردادی بالا، این مقدار تقریباً معادل ۰.۰۱ لات است. اما قبل از استفاده عملی از این محاسبه باید حتماً Contract Size، Tick Size و Tick Value نماد XAUUSD را در بروکر خود بررسی کنید.
هزینههایی که محاسبه ساده در نظر نمیگیرد.
محاسبه Position Size یک عدد تقریبی برای Risk-to-Stop به ما میدهد. اما نتیجه واقعی میتواند تحت تأثیر Spread، Commission و Slippage قرار بگیرد. بهخصوص در زمان انتشار اخبار یا کاهش نقدشوندگی، قیمت اجرای Stop ممکن است دقیقاً همان قیمت ثبتشده نباشد. بنابراین بهتر است هنگام طراحی سیستم مدیریت ریسک برای این هزینهها نیز حاشیه در نظر گرفته شود.
ابزارهای محاسبه ریسک
بعد از اینکه منطق محاسبه را یاد گرفتیم، استفاده از ابزارها کار را سریعتر میکند. ماشینحساب لات ایران ریبیت میتواند برای محاسبه حجم مناسب استفاده شود و ماشین حساب سود و ضرر نیز در بررسی ارزش حرکت قیمت کاربرد دارد. مزیت یادگیری فرمول دستی این است که کاربر میداند ابزار دقیقاً چه چیزی را محاسبه میکند و در صورت مشاهده عدد غیرعادی سریعتر متوجه اشتباه میشود.
تمرین
فرض کنید:
موجودی حساب شما ۸۰۰۰ دلار
و تصمیم گرفتهاید در هر معامله حداکثر ۰.۵٪ از سرمایه را در معرض ریسک قرار دهید
در یک معامله روی EURUSD
نقطه ورود 1.1650
حد ضرر 1.1610
ارزش هر پیپ در ۱ لات ۱۰ دلار
حالا Risk Budget، فاصله Entry تا Stop Loss، حجم مناسب معامله و ریسک نهایی را محاسبه کنید.
اگر بروکر فقط حجمهایی با گام ۰.۰۱ لات قبول کند، حجم نهایی را نیز مشخص کنید.
فرمول: حجم معامله = ریسک دلاری ÷ (فاصله حد ضرر × ارزش هر پیپ در یک لات)
💡چالش: همین محاسبه را برای یک معامله فرضی روی XAUUSD با مشخصات قراردادی بروکر خود انجام دهید و قبل از محاسبه، Contract Size و Tick Value نماد را بررسی کنید.
آنچه در این درس آموختید
برای محاسبه ریسک معامله ابتدا Risk Budget را به دلار مشخص میکنیم، سپس فاصله Entry تا Stop Loss را اندازه میگیریم و با دانستن Pip Value، حجم مناسب معامله را به دست میآوریم. این روش باعث میشود حجم معامله تابع ریسک باشد، نه برعکس.
اما هنوز یک سؤال باقی است. در مثالهای این درس فرض کردیم Stop Loss از قبل مشخص است. فاصله مناسب Stop را چگونه با میزان نوسان واقعی بازار هماهنگ کنیم؟در درس بعد ATR و انحراف معیار را برای همین هدف بررسی میکنیم.