اسپرد چیست؟ (Spread)

انواع اسپرد در فارکس

فهمیدن انواع اسپرد برای انتخاب نوع حساب معاملاتی مناسب و مدیریت بهتر هزینه‌های معاملاتی خیلی مهم است. اسپردها در بازار فارکس به سه دسته اصلی تقسیم می‌شوند:

• اسپرد ثابت (Fixed Spread)
• اسپرد شناور (Variable/Floating Spread)
• اسپرد صفر (Zero Spread)

در ادامه هر کدام را به طور مفصل توضیح می‌دهیم.

اسپرد ثابت (Fixed Spread)

اسپرد ثابت نوعی از اسپرد است که میزانش تحت تاثیر نوسانات بازار تغییر نمی‌کند و همیشه یک مقدار ثابت باقی می‌ماند. این نوع حساب‌ها معمولا توسط بروکرهای Market Maker ارائه می‌شود که خودشان طرف قرارداد معامله‌گر هستند.

مزیت اصلی اسپرد ثابت این است که هزینه‌های معاملاتی کاملا قابل پیش‌بینی است. یعنی قبل از شروع می‌دانید دقیقا چقدر برای هر معامله هزینه می‌پردازید. این ویژگی برای معامله‌گران مبتدی که می‌خواهند بدون نگرانی از تغییرات ناگهانی اسپرد معامله کنند یا برای کسانی که استراتژی معاملاتی خبری دارند، خیلی مناسب است.

اما نکته منفی برای این نوع این است که اسپرد ثابت معمولا بالاتر از میانگین اسپرد شناور در شرایط عادی بازار است. علاوه بر این، در مواقع نوسانات بسیار شدید، بروکر ممکن است نتواند سفارش شما را با همان قیمت مورد انتظار اجرا کند و احتمال ریکوت (Requote) یا لغو سفارش وجود دارد.

اسپرد شناور چیست؟

اسپرد شناور نوعی اسپرد است که به طور مداوم بر اساس شرایط بازار، خصوصا نقدینگی و نوسانات، تغییر می‌کند. در شرایط عادی بازار و در ساعات اوج نقدینگی، این اسپرد خیلی پایین است، اما در زمان انتشار اخبار مهم اقتصادی یا در دوره‌های کم‌نقدینگی، به شدت افزایش پیدا می‌کند. این نوع اسپرد در بروکرهای ECN و STP رایج است.

مزیت اصلی اسپرد شناور این است که در شرایط عادی بازار، از اسپردهای خیلی پایین‌تر نسبت به اسپرد ثابت استفاده می‌کنید که برای معامله‌گران حرفه‌ای و اسکالپرها جذاب است. همچنین شفافیت قیمت‌گذاری در این نوع حساب‌ها بیشتر است.

اما در زمان اخبار مهم یا نوسانات شدید، اسپرد می‌تواند چندین برابر شود و هزینه‌های معاملاتی را به شدت بالا ببرد. این عدم قطعیت در هزینه‌ها می‌تواند برای معامله‌گران مبتدی چالش‌برانگیز باشد.

اسپرد صفر (Zero Spread)

حساب‌هایی که ادعای اسپرد صفر دارند، در واقع اسپرد خیلی نزدیک به صفر (مثلا 0.1 پیپ) را با پرداخت کمیسیون ثابت به ازای هر لات معامله ترکیب می‌کنند. یعنی شما به نسبت انواع دیگر حساب‌ها، هزینه یکسانی برای معامله پرداخت می‌کنید که در کمیسیون جبران شده است. این نوع حساب‌ها معمولا توسط بروکرهای ECN ارائه می‌شود و برای معامله‌گران حرفه‌ای با حجم معاملاتی بالا مناسب است.

برای فهم بهتر تفاوت‌های بین انواع اسپرد و تصمیم‌گیری درست، جدول زیر را ببینید:

این جدول به شما کمک می‌کند بسته به سبک معاملاتی و تجربه‌تان، بهترین نوع اسپرد را انتخاب کنید و بفهمید که اسپرد معاملاتی چیست و کدام نوع آن برایتان مناسب‌تر است.

پس اگر در مشخصات حساب برخی بروکرها مشاهده کرده باشید، با عنوان اسپرد 0 روبه‌رو شده‌اید. اسپرد صفر به این معناست که کمترین میزان اسپرد شما در طول روز از صفر شروع می‌شود ولی به صورت شناور است و ممکن است از صفر به بالاتر نیز حرکت کند. تفاوت اسپرد صفر با اسپردی که مثلاً از 1.2 شروع می‌شود در همین است. کمترین میزان اسپرد صفر از عدد 0 است و اسپرد های دیگر از عددی که برای آن‌ها تعیین‌شده. (در مثال بالا کمترین میزان اسپرد 1.2 پیپ بود).

پیشنهاد می کنیم برای مشاهده بروکرهای با اسپرد صفر به مقاله بهترین بروکر با اسپرد کم و اسپرد صفر مراجعه کنید.

محاسبه اسپرد در فارکس

محاسبه اسپرد در فارکس خیلی ساده است و با یک فرمول پایه انجام می‌شود:

اسپرد = قیمت Ask – قیمت Bid

واحد اندازه‌گیری اسپرد در فارکس، پیپ (Pip) است که کوچکترین واحد تغییر قیمت در بازار فارکس به حساب می‌آید. برای اکثر جفت‌ارزها، یک پیپ معادل 0.0001 است.

برای جفت‌ارزهای غیر JPY (که ین ژاپن در آنها نیست)، پیپ در رقم چهارم اعشار قرار دارد. مثال: اگر قیمت GBP/USD به صورت 1.2750/1.2752 باشد:

1.2752 – 1.2750 = 0.0002  یا 2 پیپ

یعنی برای ورود به این معامله، باید 2 پیپ به عنوان هزینه اسپرد بپردازید.

برای جفت‌ارزهای دارای JPY (ین ژاپن)، نحوه محاسبه کمی متفاوت است. در این جفت‌ارزها، پیپ در رقم دوم اعشار قرار دارد. مثال: اگر قیمت USD/JPY به صورت 110.45/110.48 باشد:

110.48 – 110.45 = 0.03  یا 3 پیپ

البته برای معامله نیازی نیست خودتان حساب کنید؛ می‌توانید روی متاتریدر ستون اسپرد را از گزینه‌ها انتخاب کنید تا به طور خودکار میزان اسپرد هر جفت ارز را کنار نام جفت ارز نمایش دهد. این کار باعث می‌شود به راحتی اسپردها را مقایسه کنید و جفت ارزی با کمترین هزینه را برای معامله انتخاب کنید.

تفاوت اسپرد و کمیسیون

اسپرد و کمیسیون به نوعی هزینه های معاملات فارکس هستند که شما به کارگزاری‌ها پرداخت می‌کند و می‌توان آن‌ها را جز درآمدهای اصلی سایت‌ها دانست. اما ساختار و نحوه اعمال آنها کاملا فرق می‌کند. فهمیدن این تفاوت‌ها برای انتخاب نوع حساب معاملاتی مناسب و مدیریت بهینه هزینه‌ها ضروری است.

اسپرد یک هزینه پنهان است که در قیمت خرید و فروش ادغام شده و به صورت مستقیم قابل مشاهده نیست. اما کمیسیون یک هزینه شفاف و جداگانه است که به ازای هر معامله (معمولا به ازای هر لات) از حساب شما کسر می‌شود و از قبل برای اکثر دارایی‌ها مشخص است.

برای فهم بهتر این تفاوت‌ها و تصمیم‌گیری آگاهانه، جدول مقایسه‌ای زیر را ببینید:

کمیسیون به صورت واضح در تاریخچه معاملات شما نمایش داده می‌شود و می‌توانید دقیقا ببینید چقدر بابت این هزینه پرداخت کرده‌اید. در مقابل، اسپرد در قیمت ورود شما تعبیه شده و محاسبه دقیق آن نیاز به توجه به قیمت‌های Bid و Ask دارد.

معامله‌گرانی که استراتژی اسکالپینگ یا معاملات بسیار کوتاه‌مدت دارند، معمولا حساب‌های کمیسیونی با اسپرد خیلی پایین را ترجیح می‌دهند. چون در معاملات پرتعداد با اهداف سود کوچک، حتی 1 پیپ تفاوت در اسپرد می‌تواند تاثیر چشمگیری روی سودآوری کلی داشته باشد.

برای معامله‌گران مبتدی یا کسانی که معاملات بلندمدت انجام می‌دهند، حساب‌های مبتنی بر اسپرد ساده‌تر و مناسب‌تر هستند. در این نوع حساب‌ها نیازی به محاسبه جداگانه کمیسیون نیست و تمام هزینه‌ها در یک ساختار واحد ادغام شده‌اند.

عوامل کلیدی موثر بر میزان اسپرد در معاملات فارکس

میزان اسپرد در بازار فارکس ثابت نیست و تحت تاثیر عوامل مختلفی قرار می‌گیرد. فهمیدن این عوامل به شما کمک می‌کند زمان‌های مناسب‌تر برای معامله را انتخاب کنید و هزینه‌هایتان را بهینه کنید. عوامل اصلی موثر بر میزان اسپرد عبارتند از:

• نقدینگی (Liquidity)
• نوسانات بازار (Market Volatility)
• زمان معامله (Trading Session)
• اخبار و رویدادهای اقتصادی (Economic News)

در ادامه هر کدام را به طور مفصل توضیح می‌دهیم.

نقدینگی (Liquidity)

نقدینگی مهم‌ترین و تاثیرگذارترین عامل روی میزان اسپرد است. نقدینگی به توانایی خرید و فروش سریع یک دارایی بدون ایجاد تغییرات قیمتی قابل توجه اشاره دارد.

جفت‌ارزهای اصلی (Major Pairs) مثل EUR/USD، GBP/USD و USD/JPY به دلیل حجم معاملات فوق‌العاده بالا، نقدینگی خیلی زیادی دارند و به همین دلیل اسپرد آنها معمولا در کمترین سطح ممکن (از 0.8 تا 2 پیپ) قرار دارد. در مقابل، جفت‌ارزهای اگزاتیک (Exotic Pairs) مثل USD/TRY یا EUR/ZAR که حجم معاملاتی کمتری دارند، اسپردهای خیلی بالاتری (گاهی 20 پیپ یا بیشتر) دارند.

نوسانات بازار (Market Volatility)

نوسانات بازار دومین عامل کلیدی است که روی اسپرد تاثیر می‌گذارد. در دوره‌های نوسان شدید، عدم اطمینان در بازار افزایش پیدا می‌کند و بروکرها برای محافظت از خودشان در برابر ریسک‌های قیمتی، اسپرد را افزایش می‌دهند.

این افزایش اسپرد می‌تواند در مواقع انتشار اخبار مهم یا رویدادهای غیرمنتظره بازار، چندین برابر شود و شما را در معرض هزینه‌های خیلی بالاتری قرار بدهد.

زمان معامله (Trading Session)

زمان معامله نقش خیلی مهمی در میزان اسپرد دارد. بازار فارکس 24 ساعته کار می‌کند، اما همه ساعات از نظر نقدینگی یکسان نیستند.

اسپردها در ساعات اوج فعالیت بازار، خصوصا وقتی سشن‌های لندن و نیویورک همپوشانی دارند (بین ساعت 13:00 تا 17:00 به وقت تهران)، به دلیل حجم بالای معاملات و حضور تعداد زیادی از شرکت‌کنندگان، در کمترین میزان خود قرار دارند. برعکس، در ساعات شب یا تعطیلات، وقتی بازارهای اصلی بسته هستند، اسپرد به طور قابل توجهی افزایش پیدا می‌کند.

اخبار و رویدادهای اقتصادی (Economic News)

اخبار و رویدادهای اقتصادی یکی از مهمترین عوامل افزایش ناگهانی اسپرد هستند. انتشار اخبار مهم اقتصادی مثل گزارش اشتغال غیرکشاورزی آمریکا (NFP)، تصمیمات نرخ بهره بانک‌های مرکزی، شاخص‌های تولید ناخالص داخلی (GDP) یا اعداد تورم، می‌تواند باعث افزایش شدید و آنی اسپرد شود.

در این مواقع، برخی بروکرها اسپرد را از چند پیپ به چندین ده پیپ افزایش می‌دهند تا از خودشان در برابر ریسک نوسانات شدید محافظت کنند. معامله‌گران باتجربه معمولا از باز کردن معاملات جدید در این بازه‌های زمانی خودداری می‌کنند.