خلاصه در یک دقیقه
هیکنآشی نوعی نمودار قیمتی است که با میانگینگیری قیمت در آن بازه زمانی مشخص، نوسانات هیجانی بازار را حذف کرده و روند بازار را شفافتر نشان میدهد. این نمودار برای تشخیص قدرت روند، مومنتوم و ساختار بازار بسیار کاربرد دارد و بیشتر مناسب سویینگتریدرها و سیستمهای الگوریتمی است. برخلاف کندلاستیک کلاسیک، اطلاعات خام قیمت را نشان نمیدهد، اما درک جهت اصلی بازار را سادهتر میکند.
نمودار هیکنآشی (Heikin-Ashi) چیست؟
در زبان ژاپنی، هیکنآشی به معنای کندل میانگین است. در این نوع نمودار، نوسانات کوچک و روزانهای که در بازار ایجاد میشود فیلتر میگردد و همین موضوع باعث میشود روندهایی که در بازار شکل میگیرند، چه صعودی و چه نزولی، به شکلی نرمتر و قابلدرکتر دیده شوند. از نظر ظاهری شباهت بسیار زیادی به نمودار کندل استیک دارد، اما فرمولی که برای محاسبه آن استفاده میشود کاملا متفاوت از کندل استیک است.
اغلب تریدرهایی که به دنبال نوسانات کوچک بازار هستند، معمولا از این نمودار دوری میکنند؛ چراکه میتواند برای آنها همانند یک سراب خطرناک عمل کند. دلیل اصلی این موضوع هم این است که برای تریدرهای نوسانگیر یا اسکالپ، قیمت بسته شدن یک داده بسیار مهم محسوب میشود و تصمیمگیریهای خود را بر اساس آن انجام میدهند، اما در نمودار هیکنآشی چیزی که مشاهده میکنید صرفا یک میانگین از قیمت است و همین مسئله ممکن است باعث گمراهی تریدرها شود.
اجزای کندل هیکنآشی؛ بدنه و سایهها اینجا چه میگویند؟
در ظاهر، یک کندل هیکنآشی شبیه به کندل استیک ژاپنی است. این کندل یک بدنه دارد و سایههایی که در بالا یا پایین بدنه نمایش داده میشوند.
بدنه کندل به ما میانگین قیمت را در یک بازه زمانی مشخص نشان میدهد.
مثال
اگر در نمودار هیکنآشی یک کندل با بدنه سبزرنگ و توپر ببینید، این به آن معنا نیست که قیمت در بالاترین نقطه بسته شده، بلکه نشاندهنده میانگین قدرت خریداران است. من خودم شخصا فقط در مواقعی که میخواهم قدرت حاکم بر بازار را تشخیص دهم از این نمودار استفاده میکنم و همیشه در یک روند صعودی، هرچه این بدنه در نمودار من بزرگتر باشد، برای من به این معناست که قدرت روند در حال افزایش است و پول هوشمند تلاش دارد قیمت را به سمت بالا هدایت کند.
در بخش سایهها، زمانی که میبینید یک بدنه کوچک وجود دارد اما سایههای بلند در هر دو طرف کندل ایجاد شده، این به این معناست که قدرت روند کاهش یافته و به نوعی قدرت خریداران و فروشندگان با هم برابر شده است و بازار وارد فاز رنج شده است.
نبود سایهها در کندل هیکنآشی، چه در روند صعودی و چه نزولی، برای ما نشانه قدرت روند است. اگر در ساختار بازار مشاهده کنیم که کندلها بدون سایه شکل میگیرند، این به این معناست که یک روند پرقدرت و یکطرفه در جریان است که حتی اجازه ورود طرف مقابل را در محاسبه میانگین قیمت نداده است.

آموزش فعالسازی نمودار هیکنآشی روی چارت
برای استفاده از نمودار هیکنآشی، در ابتدا باید یک پلتفرم معاملاتی را انتخاب کنید که امکان نمایش این نوع نمودار را در اختیار شما قرار دهد. برخی از پلتفرمها این قابلیت را ارائه نمیدهند، اما شما میتوانید با استفاده از پلتفرم تریدینگویو به بسیاری از ابزارها و نمودارها در بازارهای مالی دسترسی داشته باشید.
در قدم اول، برای دسترسی به نمودار هیکنآشی وارد سایت تریدینگویو شوید و به بخش چارت مراجعه کنید.
در قسمت بالای چارت پلتفرم تریدینگویو، جایی که نوع نمودار نمایش داده میشود، باید گزینه مربوط به نوع نمودار را انتخاب کنید. در این بخش، کافی است روی گزینه Heiken Ashi کلیک کنید.

بعد از انتخاب این گزینه، مشاهده میکنید که نمودار شما بهصورت کندلهای هیکنآشی نمایش داده میشود و میتوانید از آن برای تحلیل ساختار بازار استفاده کنید.
تفاوت اصلی هیکنآشی با کندلاستیک معمولی در چیست؟
اگر بخواهم خیلی کوتاه به مهمترین تفاوت هیکنآشی با کندلاستیک معمولی اشاره داشته باشیم، میتوانیم بگوییم که کندلاستیک ژاپنی به تریدر واقعیت هرآنچه که در بازار اتفاق افتاده را نشان میدهد، اما در هیکنآشی شما تنها یک تصویر فیلتر شده، صاف و ساده و بدون هیجان را میبینید.
۳ قانون ساده برای تشخیص روند در هیکنآشی
در طول این مقاله گفتم که خودم شخصا برای تشخیص ساختار و روند فعلی بازار خیلی از هیکنآشی استفاده میکنم. برای تشخیص راحتتر ساختار و روند بازار، میبایست حتما سه قانون را بررسی کنید تا بتوانید ساختار فعلی بازار را بهخوبی درک کنید. توجه داشته باشید اگر بتوانید ساختار را بهدرستی تشخیص دهید و معاملات خود را در جهت آن ساختار انجام دهید، حداقل ۷۰ درصد مسیر را درست رفتهاید.
قانون اول؛ نبودن سایه مخالف
میتوان گفت مهمترین قانون روند در نمودار هیکنآشی، همین نبود سایه مخالف است.
مثال
در روند صعودی زمانی که کندلهای سبزرنگ بدون هیچ سایه پایینی هستند، این به این معناست که خریداران کنترل کامل بازار را به دست گرفتهاند و هیچ فشار فروشی نیز دیده نمیشود. در این شرایط، میبایست پوزیشنهای خود را در جهت روند صعودی تنظیم کنید.
در نمودار هیکنآشی، هنگام تشکیل روند نزولی، اگر کندلهای قرمزرنگ هیچ سایه بالایی نداشته باشند، یعنی فروشندگان نیز قدرت بازار را به دست گرفتهاند و پوزیشنهای فروش ریسک کمتری برای تریدرها دارند.

قانون دوم؛ بررسی مومنتوم و شتاب
در سبکهای مختلف معاملاتی، یکی از روشهای شناسایی جهت قدرت پولهای بزرگ، بررسی مومنتوم و شتاب است. در کندل هیکنآشی نیز این موضوع بهخوبی قابل بررسی است. اگر در یک روند صعودی ببینید کندلهای سبز روزبهروز بزرگتر میشوند، یعنی پول بزرگ و هوشمند در حال ورود به بازار است و همین موضوع باعث افزایش شتاب صعودی شده است.
با ورود پول بزرگ و افزایش اندازه کندلها، اگر پوزیشنهای معاملاتی خود را در جهت مومنتوم و شتاب بازار تنظیم کنید، احتمال موفقیت شما میتواند تا ۸۰ درصد (براساس تجربه شخصی) افزایش پیدا کند. یکی از رازهای معاملاتی که خیلیها شاید به آن توجه نمیکنند، همین بررسی مومنتوم و قدرت فعلی ساختار بازار است.

قانون سوم؛ کندل با سایه دو طرفه
زمانی که در نمودار میبینید در میانه یک روند نزولی، بعد از کندلهای بدون سایه، ناگهان کندلهایی شکل میگیرند که بدنه بسیار کوچکی دارند و از هر دو طرف بالا و پایین سایه ایجاد شده است، این میتواند هشداری برای تغییر ساختار بازار باشد.
در نمودار هیکنآشی، ایجاد کندلهایی با بدنه کوچک و سایه دو طرفه، به ما میگویند که دیگر قدرت یکطرفه خریداران یا فروشندگان به پایان رسیده و بین آنها یک تعادل قیمتی ایجاد شده است. البته این موضوع لزوما به معنای تغییر جهت قیمت نیست؛ بلکه ممکن است بازار وارد فاز استراحت شود یا معاملهگران در حال سیو سودهای خود باشند.
در مدیریت سرمایه، زمانی که در چارت هیکنآشی کندلهایی پشت سرهم با دو سایه مشاهده میکنید، بهتر است، بخشی از سود خود را سیو کنید و با احتیاط کامل ریسک معاملات خود را کاهش دهید یا حداقل آن را ریسکفری کنید.

هیکنآشی برای چه کسانی و چه استراتژیهایی مناسب است؟
اگر اسکالپر هستید و معاملات لحظهای انجام میدهید و تصمیمگیریهای خود را صرفا بر اساس یک تایمفریم مشخص میگیرید، احتمالا نمودار هیکنآشی گزینه مناسبی برای شما نخواهد بود. اما در مقابل، برای معاملهگرانی که سویینگترید هستند و هدفشان گرفتن نوسانات کوچک بازار نیست و میخواهند همراه با موجی که شکل گرفته حرکت کنند، نمودار هیکنآشی میتواند یکی از بهترین انتخابها باشد.
سویینگتریدرها همچنین میتوانند در نمادهایی که در طول روز نوسانات شدیدی دارند، مانند طلا یا شاخصهایی مثل داوجونز و نزدک، از این نمودار استفاده کنند تا در درک ساختار کلی بازار دچار خطا نشوند. هیکنآشی با فیلتر کردن نوسانات هیجانی، به تریدر کمک میکند تا تمرکز خود را روی موج اصلی و جهت واقعی بازار حفظ کند.
همچنین همکاران من که در حوزه سیستمهای الگوریتمی فعالیت دارند و مشغول طراحی اکسپرتهای معاملاتی هستند، استفاده زیادی از نمودار هیکنآشی دارند. دلیلش این است که کندلاستیک ژاپنی ممکن است در طول روز حرکات فیک و نویزی زیادی ایجاد کند و همین موضوع میتواند عملکرد رباتها را دچار اختلال کند. اما میانگینی که هیکنآشی ارائه میدهد، به منطق سیستم کمک میکند تا معاملات را در جهتی انجام دهد که ساختار قویتر و قابلاعتمادتری دارد.
از نظر روانشناسی هم هیکنآشی میتواند کمک قابلتوجهی به تریدرهایی بکند که با چالشهایی مثل ترس از خروج یا خروج زودهنگام درگیر هستند. بسیاری از این تریدرها تحلیل درستی دارند و در جهت صحیح وارد معامله میشوند، اما وقتی کندلاستیک ژاپنی را میبینند که مدام در حال تغییر است، ممکن است دچار تصمیمگیری اشتباه شوند. در مقابل، هیکنآشی با ارائه یک ساختار یکدستتر و کمنوسانتر، به تریدر کمک میکند تا با آرامش بیشتری تصمیم بگیرد و در نهایت عملکرد معاملاتی بهتری داشته باشد.
آنچه در نمودار هیکن آشی چیست خواندیم:
در این درس سعی کردیم نمودار هیکنآشی را بهصورت کامل اما ساده بررسی کنیم و ببینیم این ابزار دقیقا چه کمکی به ما در درک بهتر ساختار بازار میکند. گفتیم که هیکنآشی با فیلتر کردن نوسانات هیجانی، تصویر نرمتر و قابلدرکتری از روند به ما میدهد، اما همین ویژگی میتواند برای برخی سبکهای معاملاتی مثل اسکالپ یک ضعف محسوب شود.